कञ्चनपुरको वेदकोटमा पूर्वानुमानमा आधारित ‘पूर्वकार्य कार्यविधि’ प्रमाणीकरण कार्यशाला सम्पन्न

कञ्चनपुर । कञ्चनपुरको वेदकोट नगरपालिकामा विपद् जोखिम न्यूनीकरणका लागि ‘पूर्वानुमानमा आधारित पूर्वकार्य कार्यविधि’ सम्बन्धि प्रमाणीकरण कार्यशाला बुधबार सम्पन्न भएको छ।

जल तथा मौसम विज्ञान विभागबाट प्राप्त हुने मौसम पूर्वानुमानका सूचनालाई प्रभावकारी रूपमा उपयोग गरी सम्भावित विपद् आउनुपूर्व नै चालिनुपर्ने कदमहरूलाई संस्थागत र योजनाबद्ध बनाउने उद्देश्यले यो कार्यशाला आयोजना गरिएको हो। कार्यशालाले विपद्को पूर्व सूचना प्राप्त भएपछि कुन निकायले के कस्ता पूर्वकार्य गर्ने भन्ने विषयमा स्पष्ट मार्गचित्र तयार पार्दै कार्यविधिलाई अन्तिम रूप दिएको छ।

कार्यक्रम बोल्दै वेदकोट नगरपालिकाका नगर प्रमुख भोजराज बोहराले यो कार्यविधि नगरपालिकाको विपद् व्यवस्थापनको क्षेत्रमा ‘कोसेढुङ्गा’ सावित हुने विश्वास व्यक्त गर्नुभयो। जल तथा मौसम विज्ञान विभागबाट जारी हुने मौसम पूर्वानुमानको सूचनालाई भरपुर प्रयोग गर्दै पूर्व सूचनाको आधारमा सरोकारवाला निकाय र नागरिक तहबाट गर्न सकिने पूर्वकार्यहरूले जनधनको क्षति न्यूनीकरणमा ऐतिहासिक भूमिका खेल्ने उहाँले बताउनुभयो।

डिसिए नेपालका कार्यक्रम संयोजक दिनेश गुरुङले पूर्वानुमानमा आधारित पूर्वकार्यले विपद् व्यवस्थापनको परम्परागत शैलीलाई आधुनिक र वैज्ञानिक बनाउन मद्दत पुग्ने बताउनुभयो। विपद् आइसकेपछि गरिने उद्धार र राहतभन्दा विपद् आउनुअगावै वैज्ञानिक सूचनाका आधारमा गरिने तयारीले समुदायको सुरक्षा सुनिश्चित गर्ने र क्षतिलाई निकै कम गर्न सकिने उहाँले बताउनुभयो। स्थानीय स्तरमा यस्ता कार्यविधिको निर्माणले समुदायको उत्थानशीलता बढाउनुका साथै आपतकालीन समयमा मानवीय सहायतालाई थप व्यवस्थित बनाउने उहाँले बताउनुभयो।

त्यस्तै, नेपाल राष्ट्रिय समाज कल्याण संघ (एनएनएसडब्लुए) का कार्यकारी निर्देशक अशोक विक्रम जैरूले स्थानीय सरकार र संघसंस्थाको समन्वयमा तयार पारिएको यो कार्यविधिले विपद्को समयमा हुने अन्योलता र समन्वयको अभावलाई पूर्णतः हटाउने बताउनुभयो। यस दस्तावेजले कुन तहको पूर्वानुमान प्राप्त हुँदा कुन निकायले, कुन समयमा र कसरी काम गर्ने भन्ने स्पष्ट जिम्मेवारी बाँडफाँड गरेको हुनाले संस्थागत रूपमै पूर्वकार्यलाई प्रभावकारी ढङ्गले अगाडि बढाउन यसले बाटो खोल्ने उहाँले बताउनुभयो।

कार्यक्रममा वातावरणविद् नवीन दाहालले ‘पूर्वानुमान विश्लेषण र निर्देशन तयारी’ सम्बन्धि प्राविधिक प्रस्तुतीकरण गर्नुभएको थियो। उहाँले मौसमको पूर्वानुमानलाई कसरी व्यवहारिक कार्यमा बदल्न सकिन्छ र सूचना प्राप्त हुनासाथ तत्काल चाल्नुपर्ने कदमहरूका बारेमा सहभागीहरूलाई विस्तृत जानकारी गराउनुभयो। सो क्रममा पूर्वानुमानलाई प्रभावकारी बनाउन के-के गर्न सकिन्छ भन्ने विषयमा समूहगत छलफल तथा गृहकार्य समेत गरिएको थियो।

डिसीए नेपाल, नेपाल राष्ट्रिय समाज कल्याण संघ (एनएनएसडब्लुए) र इन्टिच्युट अफ हिमालयन रिस्क रिडक्सन (आइएचआरआर) द्वारा सञ्चालित ‘स्मार्ट’ परियोजना अन्तर्गत उक्त कार्यशालाको आयोजना गरिएको हो।

नेपाल राष्ट्रिय समाज कल्याण संघ (एनएनएसडब्लुए) का वातावरणविद् भोजराज भट्टले सञ्चालन गर्नुभएको उक्त कार्यक्रममा नगर प्रमुख बोहराको प्रमुख आतिथ्यता रहेको थियो। कार्यशालामा विभिन्न वडाका अध्यक्षहरू, कार्यपालिका सदस्यहरू, विषयगत शाखा प्रमुखहरू, नागरिक वैज्ञानिक तथा विपद् व्यवस्थापनसँग सरोकार राख्ने विभिन्न निकायका प्रतिनिधिहरूको सक्रिय सहभागिता रहेको थियो।