कलेजोले कैयौं काम गर्नुपर्छ, हाम्रो शरीरको लागि। यो शरीरको सबैभन्दा ठूलो भित्री अंग पनि हो, जसको लम्बाई लगभग ६ इन्च हुन्छ। तौल सावा किलोदेखि डेढ किलोसम्म हुन्छ। यो हाम्रो पेटको माथि दाहिनेतर्फ हुन्छ।
के काम गर्छ ?
कलेजको काम अनगिन्ती छन्। यद्यपी यसको मूख्य काम भनेको पाचन नलिकाबाट आउने रगतलाई शुद्ध गरेर पुरै शरीरमा संचार गराउने हो। रगतलाई शक्तिमा बदल्ने काम पनि कलेजोले नै गर्छ। हामी जुन औषधी सेवन गर्छौ, त्यसलाई पनि टुक्राएर शरीरमा संचार गराउने काम गर्छ।
किन खराब हुन्छ कलेजो ?
शारीरिक स्वास्थ्यका लागि यति महत्वपूर्ण कलेजो खराब त्यसबेला हुन्छ, जब हाम्रो खानपान र जीवनशैली प्रतिकुल बन्छ।
युनिभर्सिटी अफ पेनसिल्वेनिया स्कुल अफ मेडिसिनको एक अभ्ययन अनुसार हाम्रो खराब जीवनशैलीको सोझो असर कलेजोमा पर्छ। औसत ४० बर्षको उमेरसम्म कलेजोको प्रणालीमा २० प्रतिशतसम्म गिरावट आइसकेको हुन्छ। तर, शरीरमा धेरै मात्रामा टक्सिन भयो भने कलेजो खराब हुन्छ।
कलेजो खराब हुने कारण
१) धेरै गुलियो खानेकुरा कलेजोको लागि अनुकुल हुँदैन। कलेजोले गुलियो पदार्थ एवं चिनीलाई बोसोमा बदल्ने काम गर्छ। जब हामी धेरै चिनीजन्य खानेकुरा सेवन गर्छौ, कलेजोलाई दवाव पर्छ। र, अतिरिक्त वोसो कलेजोमा जम्मा हुन्छ। यसले कलेजोलाई खराब गर्छ।
२) लामो समयसम्म वा धेरै मात्रामा पेनकिलर तथा पारासिटामोल सेवन गर्दा पनि कलेजो खराब हुनसक्छ।
३) मदिराजन्य पदार्थ त कलेजोको सत्रु नै हो। जब हामी मदिरा पिउँछौ, शरीरमा विषाक्त पदार्थ बढी जम्मा हुन्छ । यसले कलेजोलाई नराम्ररी क्षति पु¥याउँछ।
४) चिकित्सकको परामर्श बिना सप्लिमेन्ट खासगरी भिटामिन ए लिनु कलेजोलाई हानी पु¥याउनु हो।
५) कम समयमा सुत्नु वा कम निन्द्रा लिनु पनि कलेजोको लागि राम्रो होइन। कम सुत्दा कलेजोले बोसोको प्रक्रिया पूर्ण रुपले गर्न पाउँदैन, परिणामत उक्त बोसो कलेजोमा जम्मा हुन्छ।
६) कोक, फ्यान्टा जस्ता पेयमा कृतिम चिनी र रंग प्रयोग गरिएको हुन्छ। यसले गर्दा कलेजोमा बोजो जम्छ। रंगको रसायनले कलेजोलाई नोक्सान पु¥याउँछ।
७) बर्गर, स्यान्डविच जस्ता जंकफुडको सेवनले पनि कलेजोको कार्यक्षमतामा ह्रास ल्याउँछ।
८) चुरोट सेवन एवं धुमपानले कलेजोलाई सोझै क्षति गर्छ। चुरोटमा केहि टक्सिक केमिकल हुन्छ, जो कलेजोमा पुगेर तयसको सेल्सलाई नष्ट गर्छ।
कलेजोलाई स्वस्थ्य राख्ने १० काइदा
अहिलको खानपान शैलीले सबैभन्दा बढी कलेजोमा असर गरेको छ। हावर्ड मेडिकल स्कुलको अध्ययनले यहि तथ्य सार्वजनिक गरेको छ। हामीलाई थाहै छ, शरीरमा पैदा हुने विकारयुक्त तत्व सफा गर्ने काम कलेजोले गर्छ। त्यही कारण कलेजोमा यस्ता तत्व जम्मा हुन्छ, जसलाई सफा गर्नु एकदमै जरुरी हुन्छ।
कलेजोले रगत शुद्धिकरण गर्नका साथै रगतको लागि आवश्यक प्रोटिन बनाउँछ। यदि कलेजो स्वस्थ्य भएन भने हर्मोनको सन्तुलन विग्रन्छ र रोग पैदा हुन्छ।
कसरी गर्ने कलेजोको सफाई ?
विशेषज्ञका अनुसार केहि यस्ता खानेकुरा हुन्छन्, जसले कलेजो सफा गर्न मद्दत गर्छ। नियमित उक्त खानेकुरालाई आफ्नो डाइटमा सामेल गर्ने हो भने, कलेजो क्रमस सफा हुँदै जान्छ।
लसुनः लसुनमा सेलेनियम हुन्छ, जसले कलेजोमा रहेको हानिकारक टक्सिन सफा गर्न सघाउँछ।
दालचिनीः यसमा ग्लूकोज हुन्छ, जो कलेजोलाई स्वस्थ्य राख्न आवश्यक हुन्छ ।
चुकन्दरः यसमा बिटा क्यारोटिन हुन्छ, जसले कलेजोलाई स्वस्थ्य राख्छ ।
कागतिः कागतिमा साइट्रिक एसिड हुन्छ । कलेजोलाई स्वस्थ्य राख्नका लागि यो पनि निकै उपयोगी हुन्छ ।
आलुबखडाः आलु बखडामा रहेको एन्टिअक्सिडेन्ट फ्रि–रेडकल्सले कलेजोलाई रक्षा गर्छ ।
ओखरः ओखरमा ओमेगा ३ फ्याटी एसिड हुन्छ, जसले कलेजोमा जम्मा भएको टक्सिनलाई सफा गर्छ ।
अदुवाः अदुवामा एन्टि इन्फ्लेमेटरी र एन्टिमाइक्रोवियल गुण हुन्छ, जसले कलेजोलाई सुन्निन दिदैन।
बेसारः बेसारमा करक्यूमिन हुन्छ, जसले कलेजोको प्रणालीलाई सहि राख्न मद्दत गर्छ।
स्याउः स्याउमा पेक्टिन र फ्लेवोनाइड्स हुन्छ, जसले कलेजोमा रहेको टक्सिन हटाउँछ।
बन्दागोभीः बन्दामा रहेको सल्फरले कलेजोको फोहोर हटाउन सहयोग गर्छ। नयाँ पुस्ता बाट सभार









Discussion about this post