महेन्द्रनगर । कञ्चनपुरको भीमदत्त नगरपालिका–३ भाँसीस्थित महाकाली मोडर्न पब्लिक स्कुलले प्रत्येक महिना आयोजना गर्दै आएको कृषि हाट बजारको चौतर्फी प्रशंसा हुन थालेको छ।
विद्यार्थीलाई किताबी ज्ञानमा मात्र सीमित नराखी व्यवहारिक शिक्षा, कृषि तथा उद्यमशीलतासँग जोड्ने उद्देश्यले विद्यालयले आफ्नो प्राङ्गणमा नियमित रूपमा कृषि हाट बजार सञ्चालन गर्दै आएको हो।
हाट बजारमा विद्यार्थीहरूले आफ्नै घरमा उत्पादन गरेका विभिन्न प्रकारका तरकारी, फलफूल, दाल, फूलका बिरुवालगायत कृषि उपज बिक्रीका लागि ल्याउने गरेका छन्। यसबाट विद्यार्थीहरूले कृषि उत्पादनसँगै त्यसको मूल्य निर्धारण, बिक्री व्यवस्थापन, ग्राहकसँगको व्यवहार तथा आम्दानी व्यवस्थापनसम्बन्धी व्यवहारिक ज्ञान हासिल गर्ने अवसर पाएका छन्।
विद्यालयका अनुसार हाट बजार आयोजना गर्नुअघि विद्यार्थीहरूलाई आफ्ना घरमा सम्भव भएसम्म तरकारी तथा अन्य कृषि उपज उत्पादन गर्न प्रोत्साहित गरिन्छ। त्यसपछि विद्यार्थीहरूले घरमा उत्पादन भएका सामग्री विद्यालयमा ल्याएर हाट बजारमा बिक्री गर्ने गरेका छन्।
असोज १४ गते आयोजित कृषि हाट बजारको कृषि ज्ञान केन्द्र कञ्चनपुरका बाली संरक्षण अधिकृत मदनराज भट्टले अवलोकन गरेका थिए। उनले विद्यालयले सुरु गरेको यो अभ्यास नवीन र ज्ञानवद्र्धक रहेको बताउँदै प्रशंसा गरे।
भट्टका अनुसार यस्तो कार्यक्रमले विद्यार्थीलाई किताबी ज्ञानमा मात्र सीमित नराखी उत्पादनदेखि बजारसम्मको प्रक्रियासँग प्रत्यक्ष जोड्ने काम गर्छ। विद्यार्थीहरूले आफैंले उत्पादन गरेका वस्तुको मूल्य निर्धारण गर्ने, बिक्री गर्ने र ग्राहकसँग व्यवहार गर्ने भएकाले उनीहरूमा व्यवहारिक सीप तथा आत्मविश्वास विकास हुने उनको भनाइ छ।
जिल्लाका अन्य विद्यालयले पनि यस्ता कार्यक्रमको अनुकरण गर्नुपर्ने बताउँदै भट्टले विद्यार्थीलाई सीप, ज्ञान र उद्यमशीलतासँग जोड्ने यस्तो अभ्यासले भविष्यमा उनीहरूलाई स्वरोजगार तथा व्यवसायका क्षेत्रमा समेत प्रेरित गर्न सक्ने बताए। विद्यालयले व्यवहारिक तथा व्यावसायिक ज्ञान प्रदान गर्ने उद्देश्यले गरेको प्रयास प्रशंसनीय रहेको उनको भनाइ थियो।
विद्यालयका संस्थापक प्रिन्सिपल दिजराज भट्टले कृषि हाट बजारमार्फत विद्यार्थीलाई कृषि उत्पादन, बजार व्यवस्थापन, आम्दानी तथा उद्यमशीलतासम्बन्धी व्यवहारिक ज्ञान प्रदान गर्ने उद्देश्य रहेको बताए।
उनका अनुसार विद्यार्थीलाई कृषि पेशाप्रति आकर्षित गर्नुका साथै घरमै उत्पादन गर्न सकिने कृषि उपजको महत्वबारे जानकारी गराउने उद्देश्यले हाट बजार सञ्चालन गरिएको हो। यसले कक्षाकोठाभित्र सीमित ज्ञानलाई व्यवहारमा उतार्न समेत सहयोग पुर्याउने उनले बताए।
प्रिन्सिपल भट्टले विद्यार्थीहरूको उत्साह र हौसला बढाउन विद्यालयले प्रत्येक महिना कृषि हाट बजार सञ्चालन गर्दै जाने जानकारी दिए। उनका अनुसार विद्यार्थीले उत्पादन गरेका सामग्री बिक्री गर्दा उनीहरूमा मेहनत, उत्पादन, बजार र आम्दानीबीचको सम्बन्ध बुझ्ने अवसरसमेत प्राप्त भइरहेको छ।
विद्यालयले सुरु गरेको यो अभ्यासले विद्यार्थीलाई ‘पढाइसँगै उत्पादन र उद्यमशीलता’को अवधारणासँग जोड्ने प्रयास गरेको देखिन्छ। कृषि हाट बजारमा विद्यार्थी, अभिभावक तथा विद्यालय परिवारको सहभागिताले कार्यक्रमलाई थप प्रभावकारी बनाउँदै लगेको विद्यालयले जनाएको छ।
Discussion about this post